WEGRESTAURANT
U kent ze wel, die restaurants langs de autosnelwegen. Allemaal maken we –noodgedwongen -wel eens gebruik van hun dienstverlening. We moeten wel, maar het eten smaakt er altijd gelijk, welk menu je ook kiest, het heeft altijd dezelfde onbestemde grijze smaak, elk recept wordt gedegradeerd tot een smakeloos volksvoedsel enigszins op smaak gemaakt met peper en zout. Hoewel bijna iedereen dit voedsel wel consumeert, smaakt het niemand echt lekker, (neem ik aan) het zijn dan ook gesteriliseerde diepvries producten opnieuw opgewarmd in een magnetron, aan emulgatoren en houdbaarheidsmiddelen geen gebrek. Niets smaakt nog naar de oorspronkelijke land -of tuinbouw producten.
Een dergelijk restaurant doe je aan omdat je even uit de mallemolen van de snelweg wilt zijn, je wilt even een adempauze, een moment voor jezelf. Als ik echter binnenstap in zo'n schuur met ramen, boordevol met slecht zittende stoelen en te klein uitgevallen tafels, waarop de sporen van de vorige gasten nog al te duidelijk zichtbaar zijn, en die drukke rommelige sfeer ervaar, komt er bij mij iets in opstand. Inplaats van opgefrist en voldaan, kom ik meestal ontevreden en gestresst zo'n etablissement weer uit; om me daarna met nog meer overgave in het autobaanverkeer te storten. ¹)
Doch ik (en dat begrijp ik inmiddels maar al te goed) ben geen criterium voor het functioneren van dit soort zaken.
Inderdaad komen sommige mensen heel opgewekt keuvelend binnen en ze vermaken zich kennelijk uitstekend, vinden het eten heerlijk en genieten van de gezellige drukte en het geroezemoes. Ook het amicale gedrag van andere passanten slaat bij hen wel aan. Zij ervaren dit intermezzo als een plezierige belevenis en ik kan slechts jaloers op hen zijn, maar ook dat ben ik niet.
Op onze reis van het ons zo dierbare mooie oude Drenthe, naar het ons net zo dierbare, mooie en wellicht nog oudere Toscane, hebben wij een aantal halteplaatsen nodig om te rusten, om te verpozen en het rumoer van de autoweg even te vergeten. Wij kiezen meestal voor een restaurantje (in een dicht bij de autoweg gelegen dorp) waar het aantal mogelijkheden misschien wel beperkter is dan in een wegrestaurant, doch het voedsel is er dikwijls veel smakelijker. Soms heerst er zelfs een kalme serene rust. Op de reis van het leven kiezen de meeste van ons echter voor de snelle service van het wegrestaurant en dat daar de verhouding prijs/kwaliteit een beetje uit het lood is deert hen minder, want men wil snel weer verder.
De reis is voor hen immers niet belangrijk en dient zo snel mogelijk gemaakt, het onderweg zijn ervaart men bijna altijd als verloren tijd, men haast zich Ithaka te bereiken.²)
Pas op het eindpunt aangekomen zijn er (denkt men) weer nieuwe mogelijkheden en kunnen we genieten. Zo leven heel veel mensen, ze worden geboren en haasten zich daarna een leven lang naar het einde.
Deze eeuw is helemaal een eeuw van voortjagen, elkaar opjutten, geld verdienen en geleefd worden (dat heeft trouwens elke generatie voor ons ook gezegd) dat realiseer ik me ook heel goed.
Analogie: Velen hebben echter ontdekt dat je voor die stresstoestanden de autoweg helemaal niet op hoeft te gaan, want al die omstandigheden zijn ook in het wegrestaurant meer dan voldoende voorhanden. Gaandeweg is het dagelijkse leven van veel mensen gaan lijken op het gedrag van de passanten in een wegrestaurant. Wie de moeite neemt zijn tijdgenoten te observeren ontdekt grote overeenkomsten tussen de levenswijze van mensen in een wegrestaurant en mensen op hun gewone levensreis. Allen bezitten ze hun eigen levenstaak en de reis door het leven brengt hen op zeker moment (symbolisch) in contact met een wegrestaurant. Als het hen daar goed bevalt blijven ze hangen, ze vergeten hun reisdoel en gaan het "gewone" leven (met z'n hapklare brokken) langs de autoweg normaal vinden. Dan gaan ze op en onder in het bedrijvige bestaan langs de snelweg en hun oorspronkelijke reisdoel raakt verloren. Ze vergeten dat ze ooit ergens zijn vertrokken met een plan, dat ze bij hun geboorte een doel voor ogen hadden, ze zijn het kwijt en staren zich blind op de niet geringe ontspanning -en overlevingsmogelijkheden die dit etablissement hen kan bieden.
Geestelijk zijn ze doodgegaan en daarom dienen ze elke dag opnieuw vermaakt te worden door de TV en het recreatieteam. In het wegrestaurant vinden ze ook de zekerheid waar ze reeds zolang naar zochten. Er is meer dan voldoende te eten en te drinken. Hier zit een groot deel van de mensheid in de sleur van werken en slapen en vooral vakantie en zij geloven dat dit oponthoud hun hele leven uitmaakt. Dat dit het echte leven is. Dat dit alles is, dat er geen autoweg bestaat, geen plaats waar ze vandaan zijn gekomen, geen plek waar ze heengaan. Geniet er nu maar van, je bent er nu nog, neem het er maar van, dat heb je verdiend, dit kan niemand je meer afpakken, dit soort uitspraken zijn dé grote wijsheden uit het milieu van het aardse wegrestaurant.
De gehele aarde wordt door de huidige mensheid als een soort wegrestaurant geëxploiteerd; van de autoweg zien deze mensen niets meer en sommigen zijn bereid het bestaan ervan te ontkennen, men weet niet meer waar men vandaan komt en een toekomstvisie ontbreekt geheel. Ondertussen bevuilen ze het restaurant en maken het onleefbaar. Wie binnenkomt, is de reis ervoor vergeten en leeft verder in de waan van de dag.
¹) Over het genoten voedsel valt nog te zeggen dat dit voedsel niet alleen voldoende energie levert voor de verdere reis, maar er zullen ook bouwstoffen voor het lichaam uit worden bereid. De cellen van ons lichaam worden met regelmaat vervangen. Jaren nadat we zo'n restaurant hebben bezocht kunnen nog anonieme cellen in ons lichaam getuigen van dit bezoek. (Je bent wat je eet)
Een analoog verschijnsel -maar dan positief -is bijvoorbeeld een bezoek aan een opera, concert, museum of een vakantie in de ongerepte natuur. Hier kunnen we naast een aangename tijdspassering ook langdurig welzijn uit putten. Deze prettige en plezierige ervaring wordt opgeslagen in onze herinnering. (Zo boven -zo beneden, Zo lichaam -zo geest)
²)Zie de Odyssee van Homerus, welke de reis van Odysseus beschrijft met als einddoel Ithaka.
Index